Nhà báo Đỗ Hương đang công tác tại báo Thể thao ngày nay-Văn phòng tại thành phố Hồ Chí Minh. Chị còn là một hoạ sĩ, đã có nhiều bức tranh của chị gây được sự chú ý. Nguyễn Đình Xuân xin trân trọng giới thiệu bài viết của chị về tập thơ Tiếng sóng sông quê, do NXB Quân đội nhân dân ấn hành quý 1-2009. Tác giả tập thơ chân thành cảm ơn chị Đỗ Hương và bạn đọc thân thiết của tôi.
---------------------------------------
Đánh thức trong tôi ngỡ ngàng
Ai mang quê mình ra phố
Chợt rền tiếng xe máy nổ
Như thấy khấp khểnh đường làng.
…
Chị đọc thơ em đêm 23 tháng năm âm lịch, nóng giật thái dương, trương hai con mắt. Ly cà phê chị vừa pha tan loãng trong đá lạnh – vẩn vơ chị thấy cậu trai làng ra phố… ngẩn ngơ.
Rồi chị thấy em đi chiến dịch trong mơ…
Đi qua bao rừng bao suối
Bồi hồi tìm dấu chân cha
Áo xanh ra từ khói lửa
Giật mình xao xác tiếng gà…
Chị thấy em hồn hậu mơ – hồn nhiên yêu – câu chữ viết ấm như hương lúa chín - như người đàn ông dễ tính chỉ biết yêu thương - cày cuốc xong dụi chân vào chổi – đánh giấc ngủ khoan thai giữa tiếng ầu ơ ru con của vợ - tiếng dế ỉ ôi khi hoàng hôn buông cùng tiếng chão chuộc ộp oàng - rộn ràng là quê hương máu thịt.
Những gì tâm đắc nhất
Chắt lọc từ hồn ra
Đưa vào từng trang viết
Chợt bình minh tiếng gà
Em kể chuyện chiến tranh – chia ly và buồn nhớ
“Khi ấy mẹ đang trong giấc ngủ
không nỡ đánh thức mẹ
nên ba một mình ra đi
Những đêm dài thổn thức
Chiến tranh ai hẹn trước ngày về”
Nỗi nhớ tình yêu của mẹ em vẽ qua cảnh mẹ bần thần “áo cất đi rồi giở ra” tránh cảm giác cô đơn nhớ cha ngày mẹ còn trẻ.
Em gốc quê chất phác, nghĩ suy hiền như đất quê mình
“Bao năm xa rồi vẫn nhớ
Sông và mẹ một đời lam lũ
Tiếng sóng hòa vào lời ru…”
Đọc thơ em chị thấy cảnh vần vũ – quê mình lam lũ, mẹ tất tả ngược xuôi bên lở bên bồi.
“Niềm vui chưa trọn lại chia tay chồng ra trận
Mang nặng đẻ đau sinh con mấy bận
Một bóng một đèn như cánh cò bên sông”
Việt Nam mình có bà mẹ nào không có chiến công – đất nước thắng giặc ngoại xâm vì hậu phương anh hùng hơn ra mặt trận. Em đi đâu ở đâu thì mẹ cũng là quê hương và quê hương là mẹ - Nỗi nhớ em đong đầy thành lời hát trái tim:
“Mẹ là dòng sông trong con nguồn cội
Bốn mùa nước chảy giữa lòng quê hương
Bốn mùa yêu thương suốt đời khắc khoải
Tiếng sóng sông quê vỗ bờ vọng mãi
Mẹ là quê hương trong con”
Chị nghe tiếng sóng vỗ dồn bên ngực trái – thấy chiến tranh khói lửa, thấy ba và em trên từng chặng đường tuyến lửa - cả khi ba về làm vườn vẫn không yên:
Trở về với tóc muối sương
Ba xới mảnh vườn gieo hạt
Trong đất vọng về tiếng hát
Ba khóc người đã hư vô”
Như em ngỡ ngàng xúc động – bàng hoàng lặng im trước mênh mông những nấm mộ đống chí :
“Ta lặng im trước Trường Sơn mênh mông
Những ngôi mộ dở dang không hài cốt
Nước mắt còn rơi xuống đất
Ở đâu dấu chân trong rừng”.
Lòng chị cào lên khi em đưa trở về kí ức – những cô gái đưa đường “mênh mang đồi núi trập trùng bước chân… Đi như thể giữa chiêm bao… Nhìn trong mờ ảo ánh đèn” – lời thơ em tả như có cả tiếng bom cày đạn xé.
Chị không thấy thơ em qua hình ảnh cụ thể - chị thấy từng bức tranh hiện lên qua khung cảnh em nhớ, em qua. “Kí ức Trường Sơn”, “Bà mẹ Vân Kiều, “Thành phố”, Làng, Sông, “Thái Nguyên”, “Đền Hùng”, “khu tập thể”, “Con phố nhà binh”, “Mùa Thu”, “nhớ..” “Bình Minh”, “Hoàng hôn”…
Vơi đầy trong từng khổ thơ, con chữ - là tiếng thở của em giữa nhịp sống đời:
“Hun hút con đường dốc
Ngả người vào hơi may
Uống từng tiếng dế thở
Dưới cỏ xanh thơ ngây”
Em mê man trong cơn gió chuyển mùa, trong tà áo thoáng qua hằn lại nỗi nhớ. Em thả mình tắm trong cảm xúc – đàn ông như em có ai lạc mắt nhìn khi thiếu nữ đi qua ánh mắt gửi lại, hay vô tình gặp tà áo mỏng lấp loáng ánh trăng
“Thu lọt hồn nhiên qua kẽ tay
Gặp người tóc vội nhuốm màu mây
Dùng dằng ánh mắt trao ngày trước
để giọt lệ run rơi ấm tay”
…
“Anh như người đi trong mơ
Em xôn xao nỗi nhớ mong chờ
Đất trời như không còn khoảng cách
Mênh mang như chẳng còn bến bờ”
…
“Bờ suối run rẩy em
Gợn dưới chân sóng cát
Anh sa mạc cháy khát
Áo em mỏng gói trăng”.
Em viết thơ như viết tâm sự mình – chị đọc Tiếng sóng sông quê vào một đêm khó ngủ - Chị thấy nhạc, thấy giai điệu đẹp – không thấy vần của một người nặn thơ. “Tiếng sóng sông quê” có tiếng sáo diều – tiếng tre đu đưa kẽo kẹt - em không tô vẽ lên nhưng chị thấy quê hương mình.
Chị thấy Xuân đi qua mỗi nẻo đường đất nước – tình cảm em đặt vào con chữ mộc mạc khiến chị thương thót lòng - chỉ muốn ôm, muốn yêu, muốn vỗ về con người chất phác. Em trân trọng máu thịt mẹ cha đơm bông kết trái – muốn truyền cho con mình kí ức đất mẹ nuôi ba. Đưa con về quê chơi với ông bà “Những gì quen thuộc tuổi thơ/ Với ba con đều rất lạ” là nỗi đau đáu niềm mong con trai khôn lớn đừng quên quê cha đất tổ cội nguồn.
Đêm Sài Gòn không có sóng và sông – vào Blog đọc thơ em chị thấy lòng mình mát mẻ. Chữ là mình – thơ là tâm hồn lời ca nên chả ai vẽ khác được.
Tiếng sóng sông quê là em – mộc mạc chân tình.
---------------------------------------
Đánh thức trong tôi ngỡ ngàng
Ai mang quê mình ra phố
Chợt rền tiếng xe máy nổ
Như thấy khấp khểnh đường làng.
…
Chị đọc thơ em đêm 23 tháng năm âm lịch, nóng giật thái dương, trương hai con mắt. Ly cà phê chị vừa pha tan loãng trong đá lạnh – vẩn vơ chị thấy cậu trai làng ra phố… ngẩn ngơ.
Rồi chị thấy em đi chiến dịch trong mơ…
Đi qua bao rừng bao suối
Bồi hồi tìm dấu chân cha
Áo xanh ra từ khói lửa
Giật mình xao xác tiếng gà…
Chị thấy em hồn hậu mơ – hồn nhiên yêu – câu chữ viết ấm như hương lúa chín - như người đàn ông dễ tính chỉ biết yêu thương - cày cuốc xong dụi chân vào chổi – đánh giấc ngủ khoan thai giữa tiếng ầu ơ ru con của vợ - tiếng dế ỉ ôi khi hoàng hôn buông cùng tiếng chão chuộc ộp oàng - rộn ràng là quê hương máu thịt.
Những gì tâm đắc nhất
Chắt lọc từ hồn ra
Đưa vào từng trang viết
Chợt bình minh tiếng gà
Em kể chuyện chiến tranh – chia ly và buồn nhớ
“Khi ấy mẹ đang trong giấc ngủ
không nỡ đánh thức mẹ
nên ba một mình ra đi
Những đêm dài thổn thức
Chiến tranh ai hẹn trước ngày về”
Nỗi nhớ tình yêu của mẹ em vẽ qua cảnh mẹ bần thần “áo cất đi rồi giở ra” tránh cảm giác cô đơn nhớ cha ngày mẹ còn trẻ.
Em gốc quê chất phác, nghĩ suy hiền như đất quê mình
“Bao năm xa rồi vẫn nhớ
Sông và mẹ một đời lam lũ
Tiếng sóng hòa vào lời ru…”
Đọc thơ em chị thấy cảnh vần vũ – quê mình lam lũ, mẹ tất tả ngược xuôi bên lở bên bồi.
“Niềm vui chưa trọn lại chia tay chồng ra trận
Mang nặng đẻ đau sinh con mấy bận
Một bóng một đèn như cánh cò bên sông”
Việt Nam mình có bà mẹ nào không có chiến công – đất nước thắng giặc ngoại xâm vì hậu phương anh hùng hơn ra mặt trận. Em đi đâu ở đâu thì mẹ cũng là quê hương và quê hương là mẹ - Nỗi nhớ em đong đầy thành lời hát trái tim:
“Mẹ là dòng sông trong con nguồn cội
Bốn mùa nước chảy giữa lòng quê hương
Bốn mùa yêu thương suốt đời khắc khoải
Tiếng sóng sông quê vỗ bờ vọng mãi
Mẹ là quê hương trong con”
Chị nghe tiếng sóng vỗ dồn bên ngực trái – thấy chiến tranh khói lửa, thấy ba và em trên từng chặng đường tuyến lửa - cả khi ba về làm vườn vẫn không yên:
Trở về với tóc muối sương
Ba xới mảnh vườn gieo hạt
Trong đất vọng về tiếng hát
Ba khóc người đã hư vô”
Như em ngỡ ngàng xúc động – bàng hoàng lặng im trước mênh mông những nấm mộ đống chí :
“Ta lặng im trước Trường Sơn mênh mông
Những ngôi mộ dở dang không hài cốt
Nước mắt còn rơi xuống đất
Ở đâu dấu chân trong rừng”.
Lòng chị cào lên khi em đưa trở về kí ức – những cô gái đưa đường “mênh mang đồi núi trập trùng bước chân… Đi như thể giữa chiêm bao… Nhìn trong mờ ảo ánh đèn” – lời thơ em tả như có cả tiếng bom cày đạn xé.
Chị không thấy thơ em qua hình ảnh cụ thể - chị thấy từng bức tranh hiện lên qua khung cảnh em nhớ, em qua. “Kí ức Trường Sơn”, “Bà mẹ Vân Kiều, “Thành phố”, Làng, Sông, “Thái Nguyên”, “Đền Hùng”, “khu tập thể”, “Con phố nhà binh”, “Mùa Thu”, “nhớ..” “Bình Minh”, “Hoàng hôn”…
Vơi đầy trong từng khổ thơ, con chữ - là tiếng thở của em giữa nhịp sống đời:
“Hun hút con đường dốc
Ngả người vào hơi may
Uống từng tiếng dế thở
Dưới cỏ xanh thơ ngây”
Em mê man trong cơn gió chuyển mùa, trong tà áo thoáng qua hằn lại nỗi nhớ. Em thả mình tắm trong cảm xúc – đàn ông như em có ai lạc mắt nhìn khi thiếu nữ đi qua ánh mắt gửi lại, hay vô tình gặp tà áo mỏng lấp loáng ánh trăng
“Thu lọt hồn nhiên qua kẽ tay
Gặp người tóc vội nhuốm màu mây
Dùng dằng ánh mắt trao ngày trước
để giọt lệ run rơi ấm tay”
…
“Anh như người đi trong mơ
Em xôn xao nỗi nhớ mong chờ
Đất trời như không còn khoảng cách
Mênh mang như chẳng còn bến bờ”
…
“Bờ suối run rẩy em
Gợn dưới chân sóng cát
Anh sa mạc cháy khát
Áo em mỏng gói trăng”.
Em viết thơ như viết tâm sự mình – chị đọc Tiếng sóng sông quê vào một đêm khó ngủ - Chị thấy nhạc, thấy giai điệu đẹp – không thấy vần của một người nặn thơ. “Tiếng sóng sông quê” có tiếng sáo diều – tiếng tre đu đưa kẽo kẹt - em không tô vẽ lên nhưng chị thấy quê hương mình.
Chị thấy Xuân đi qua mỗi nẻo đường đất nước – tình cảm em đặt vào con chữ mộc mạc khiến chị thương thót lòng - chỉ muốn ôm, muốn yêu, muốn vỗ về con người chất phác. Em trân trọng máu thịt mẹ cha đơm bông kết trái – muốn truyền cho con mình kí ức đất mẹ nuôi ba. Đưa con về quê chơi với ông bà “Những gì quen thuộc tuổi thơ/ Với ba con đều rất lạ” là nỗi đau đáu niềm mong con trai khôn lớn đừng quên quê cha đất tổ cội nguồn.
Đêm Sài Gòn không có sóng và sông – vào Blog đọc thơ em chị thấy lòng mình mát mẻ. Chữ là mình – thơ là tâm hồn lời ca nên chả ai vẽ khác được.
Tiếng sóng sông quê là em – mộc mạc chân tình.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét